خطبه ۶۴

ترجمهٔ محمد دشتی

شتافتن به سوى اعمال پسنديده:

اى بندگان خدا از خدا بپرهيزيد. و با اعمال نيكو به استقبال أجل برويد، با چيزهاى فانى شدنى دنيا آنچه كه جاويدان مى ماند خريدارى كنيد. از دنيا كوچ كنيد كه براى كوچ دادنتان تلاش مى كنند. آماده مرگ باشيد كه بر شما سايه افكنده است. چون مردمى باشيد كه بر آنها بانگ زدند و بيدار شدند، و دانستند دنيا خانه جاويدان نيست و آن را با آخرت مبادله كردند. خداى سبحان شما را بيهوده نيافريد، و به حال خود وا نگذاشت.

ميان شما تا بهشت يا دوزخ، فاصله اندكى جز رسيدن مرگ نيست. زندگى كوتاهى كه گذشتن لحظه ها از آن مى كاهد، و مرگ آن را نابود مى كند، سزاوار است كه كوتاه مدّت باشد. زندگى كه شب و روز آن را به پيش مى راند به زودى پايان خواهد گرفت. مسافرى كه سعادت يا شقاوت همراه مى برد بايد بهترين توشه را با خود بردارد. از اين خانه دنيا زاد و توشه برداريد كه فرداى رستاخيز نگهبانتان باشد.

بنده خدا بايد از پروردگار خود بپرهيزد، خود را پند دهد و توبه را پيش فرستد، و بر شهوات غلبه كند، زيرا مرگ او پنهان و پوشيده است، و آرزوها فريبنده اند، و شيطان، همواره با اوست و گناهان را زينت و جلوه مى دهد تا بر او تسلّط يابد، انسان را در انتظار توبه نگه مى دارد كه آن را تأخير اندازد، و تا زمان فرا رسيدن مرگ از آن غفلت نمايد. واى بر غفلت زده اى كه عمرش بر ضد او گواهى دهد، و روزگار او را به شقاوت و پستى كشاند.

از خدا مى خواهيم كه ما و شما را برابر نعمت ها مغرور نسازد، و چيزى ما را از اطاعت پروردگار باز ندارد، و پس از فرا رسيدن مرگ دچار پشيمانى و اندوه نگرداند.

ترجمهٔ سید جعفر شهیدی

بندگان خدا از -نافرمانى- خدا بپرهيزيد، و پيش از رسيدن اجل به كار برخيزيد. آنچه را براى شما مى ماند، بدانچه از دستتان مى رود بخريد. -دنيا را واگذاريد و كردار نيك را با خود ببريد- بار بربنديد كه -شما را در اين خانه نمى گذارند، -پى در پى به رفتن از آن وامى دارند. آماده مرگ باشيد - كه آينده است- و سايه خود بر شما افكنده است.

چون مردمى باشيد كه بانگ بر آنان زدند و بيدار گشتند، دنيا را ناپايدار ديدند و از سر آن گذشتند، -آخرت جاويدان را گرفتند- و جهان فانى را هشتند. چه خداى سبحان شما را به بازيچه نيافريد، و به خود وانگذاشت، -تا هر چند كه خواهيد در دنيا به سر بريد-.

ميان شما تا بهشت يا دوزخ -فاصله اندكى است كه- جز رسيدن مرگ نيست. مدّت زمانى كه چشم بر هم زدنى كوتاهش سازد، و آمدن ساعت -مرگ- بيخ و بن آن را براندازد، چه كوتاه مدّتى است، و غايبى -مرگ- كه گذشت شب و روز آن را مى خواند، سزاوار است شتابان باز آيد، و پيكى را كه مژده رستگارى يا پيام نگونبختى و خوارى همراه دارد،

نيك پذيره شدن شايد. پس، در دنيا از دنيا چندان توشه برداريد كه فردا خود را بدان نگاه داريد.

پس، بنده بايد پرواى پروردگار دارد، خيرخواه خود باشد و پيش از رسيدن مرگ توبه آرد. بر شهوت چيره شود، -و رهايش نگذارد- چه مرگ او پوشيده است و آرزوى دراز وى را فريبنده، و شيطان بر او نگهبان -و هر لحظه گمراهى اش را خواهان-. گناه را در ديده او مى آرايد، تا خويش را ان بيالايد، كه: بكن و از آن توبه نما و اگر امروز نشد فردا، تا آنكه مرگ او سر برآرد، و او در غفلت خود را از انديشه آن فارغ دارد. دريغا و پشيمانيا بر آن در غفلت به سر برده روزگار تباه، و عمر وى بر اين تباهى و غفلت گواه.

از خداى سبحان خواهانيم كه ما و شما را از كسانى بدارد كه نعمت، آنان را به راه سركشى در نيارد، و هيچ چيز از اطاعت پروردگارشان باز ندارد، و پس از مرگ اندوه و پشيمانى به آنان روى نيارد.